Expediente de concesión da medalla do mérito ao Traballo a D. Ramón Menéndez Pidal, 1965 (Arquivo Central Ministerio de Traballo, Migracións e Seguridade Social)
En 2018-2019 conmemórase baixo o nome de Bienio Pidalino a dobre efeméride do 50º aniversario da morte (1968) e o 150º do nacemento de Ramón Menéndez Pidal (1869). O Ministerio de Traballo, Migracións e Seguridade Social únese modestamente a esta efeméride coa publicación do expediente de concesión da medalla de ouro ao traballo concedida en 1965, tres anos antes da súa morte.
Don Ramón Menéndez Pidal (1869-1968) foi un dos representantes do que se deu en chamar a “Terceira España”. Para volver á que quedou tras a Guerra Civil, houbo de pagar o prezo dunha sorte de exilio interior, o seu apartamiento da dirección da Academia española e o abandono dos proxectos que dirixía no suprimidos Centro de Estudos Históricos e Xunta de Ampliación de Estudos. Do seu posterior e paulatino recoñecemento polo Réxime franquista dá fe a tardía concesión desta medalla, cuxa exposición de motivos inclúe unha involuntaria desculpa cando admite que “Ao considerar o traballo intelectual e a constancia no mesmo, non é posible silenciar en España a figura e o nome de DON RAMÓN MENËNDEZ PIDAL…”